variant-27 Sog’liqni saqlash tizimiga taalluqli me’yoriy hujjatlarni ishlab chiqish kimning tasarrufiga kiradi?Vazirlar mahkamasi tasarrufiga kiradi. 14yoshga to’lmagan bemorlarning ota-onasi yoki qonuniy vakili bo’lmagan holatlarda tibbiy yordam ko’rsatish masalasini kim xal etadi?14 yoshgacha bo‘lgan va qonunda belgilangan tartibda muomalaga layoqatsiz deb topilgan shaxslarga nisbatan tibbiy aralashuvga rozilikni ularning qonuniy vakillari beradi. Bu shaxslar bo‘lmagan taqdirda ushbu masalani konsilium, konsiliumni yig‘ishning imkoni bo‘lmaganda davolovchi yoki navbatchi vrach hal qiladi (26-modda) Shifokor siri “Fuqarolar sog’lig’ini saqlash haqida”gi Qonunning qaysi moddasida keltirilgan 45-modda shifokor siri masalalariga bag‘ishlangan. Unga muvofiq fuqarolaming tibbiy у ordamga muroj aat qilganligi, ulaming sog‘lig‘ining holati, aniqlangan tashxis, o‘tkazilgan tekshiruvlar va davolash muolajalari jarayonida olingan ma’lumotlar shifokor sirini tashkil etadi. Ushbu ma’lumotlar fuqaro yoki uning qonuniy vakilining roziligisiz oshkor qilinishi mumkin emas. Binobarin, shifokor siri hisoblangan ma’lumotlar qonunda belgilangan, ya’ni mxsat etilgan tartibda boshqa shaxslarga etkazilganda, bu shaxslar tibbiyot xodimlari bilan barobar shifokor sirini saqlashi lozim. Chunonchi bu talabning buzilishi uchun qonunchilikda javobgarlik ko‘zda tutilgan. Shu bilan ushbu-moddada quyidagi holatlarda istisno ravishda fuqaro va uning qonuniy vakilining roziligisiz shifokor sirini tashkil etuvchi ma’lumotlaming berilishi mumkinligi keltirilgan: - o‘n to‘rt yoshga toMmagan shaxsga tibbiy yordam ko‘rsatiiganda uning ota-onasi yoki qonuniy vakilini xabardor qilish; - qonunda belgilangan tartibda layoqatsiz deb topilgan shaxslarga tibbiy yordam ko‘rsatilayotganda ulaming qonuniy vakillarini xabardor qilish; - ahvolining og‘irligi sababli o‘z hohish-irodasini bildira olmaydigan fuqarolarni tekshirish va davolash maqsadida; - atrofdagilargaxavftug‘ilishi, jumladan yuqumli kasalliklar, yalpi zaharlanish va zararlanish xavfi tahdidi holatlarida; - surishtiruv, tergov, prokuratura va sud idoralarining rasmiy so‘rovi bo‘yicha; - fuqaroning sog‘lig‘iga g‘ayriqonuniy xatti-harakatlar yoki baxtsiz tasodif natijasida zarar etkazilgan yoki bunga gumon qilinganda Qonunning 46-moddasida fuqarolaming sog‘lig‘iga etkazilgan zarami qoplash masalalari keltirilgan. Xususan, tibbiyot va farmatsevtika xodimlari o‘z xizmat vazifalarini lozim darajada bajarmaganliklari sababli fiiqarolaming hayoti va sog‘lig‘iga etkazilgan zaraming o‘mi qonunda hujjatlarida belgilangan tartibda qoplanishi e’tirof qilingan. Ayni paytda mazkur zaraming o‘rnini qoplash tibbiyot va farmatsevtika xodimlarini intizomiy, ma’muriy, jinoiy javobgarlikdan ozod etmasligi ko‘rsatilgan. Pirovardida ta’kidlash lozimki, “Fuqarolar sog‘lig‘ini saqlash to‘g‘risida” 0 ‘zbekiston Respublikasi Qonuni boshqa qonun hujjatlari bilan chambarchas bog‘liqdir. Unda keltirilgan holat, talablar asosan umumiy xarakterga ega bo‘lib, fuqarolar sog‘lig‘ini saqlashning xususiy jihatlari ushbu masala bo‘yicha tayyorlangan tarmoq me’yoriy hujjatlarida aniq va kengroq yoritilgan. Yuqorida keltirilganlami inobatga olgan holda “Fuqarolaming sog‘lig‘ini saqlash to‘g‘risida” amaldagi Qonun va boshqa tarmoq me’yoriy hujjatlaridagi holat, talablami bilish va ularga izchil rioya qilish ushbu sohada fuqarolaming, shu j umladan ayniqsa tibbiyot va farmatsevtika xodimlarining huquqiy savodxonligi va madaniyati darajasini oshirishda ahamiyatli bo‘lishini qayd etish zarur 0 ‘zR JPK187-moddasiga muvofiq ekspertlar komissiyasining xulosasi ekspertiza tayinlagan organ (shaxs) tomonidan ish bo ‘yicha to‘plangan boshqa dalillar bilan birgalikda ilmiy asoslanganligi va belgilangan protsessual me’yorlarga rioya qilinganligi nuqtainazaridan baholanadi. Bunda surishtiruvchi, tergovchi, sud uchun ekspertlar komissiyasining xulosasi dalil sifatida ustuvor kuchga ega bo‘lmaydi. Ekspertlar komissiyasining xulosasiga qo‘shilmaslik, tegishli tarzda, surishtiruv, tergov yoki sud muhokamasini olib borayotgan shaxs tomonidan asoslantirilgan bo‘lishi lozim