IX-XII asrlardagi ijtimoiy-siyosiy hayotning moddiy va ma'naviy madaniyatning yuksalishidagi ahamiyati, Turkiston buyuk muhaddislar yurti, Amir Temur va temuriylar davrida ilm-fanga e'tibor, Somoniylar, Qoraxoniylar, G'aznaviylar, Saljuqiylar va Xorazmshohlar sulolalari hukmronlik qilgan IX-XII asrlarda Movarounnahr sarhadlarida yashagan ulus-elatlar o'rtasida nisbatan osoyishtalik, totuvlik, yaqinlik va hamjihatlik vujudga keldiki madaniy hayot va ilm-fan, Muhammad Muso al-Xorazmiy va boshqa olimlar.